GS Ngô Bảo Châu: 'Sinh viên M�� tiến bộ nhanh vì tự học nhiều'

Chiều 12/9, GS Ngô Bảo Châu có cuộc trò chuyện gần gũi thân mật với sinh viên Đại học FPT xoay quanh đề tài đại học khai phóng, chuỗi hệ thống giáo dục Mỹ và chia sớt phương pháp học, cách nghiên cứu có hữu hiệu.

Nhà toán học cho hay hầu hết đại học tại Mỹ là trường nghiên cứu với nhiều chuyên môn tập huấn khác biệt. Mỗi trường có thế mạnh riêng nên những đại học tầm cỡ ko lớn nhưng mà rất có tính danh. Ông nhận thấy, vấn đề to nhất của đại học ở đất nước việt nam là hầu như không có tìm hiểu khoa học - công nghệ, hoặc có thì rất yếu và thường tách rời giữa tìm hiểu với huấn luyện, đối chọi nhiều hơn là hợp tác. 

"Nhiều viện, trường có kết quả tìm hiểu ko xứng với mức đòi hỏi của xã hội. Nếu không có tìm hiểu khoa học - công nghệ mạnh thì nhiều trường khó tiếp cận trình độ quốc tế để đối đầu, xếp hạng kể cả với trường trong khu vực", ông đánh giá.

GS Ngô Bảo Châu cho hay, phương pháp học có tác động lớn lao đến nghiên cứu khoa học. Ảnh: Ngọc Thành.

Thế giới có tương đối nhiều mô hình và đại học khai phóng (Liberal Arts College) là từ còn khá lạ lẫm với giáo dục việt nam. ở môi trường này, sinh viên được học các kiến thức chung thay vì đào tạo một ngành nghề chi tiết ngay từ từ đầu. Chương trình học thường có 1/3 là tri thức bắt buộc như Triết học, Toán học, Vật lý, 1/3 là môn chuyên ngành, còn lại là những môn đồ viên được tự chọn theo gu. Ngay cả sinh viên học chuyên môn y, y sĩ hoặc luật thường chọn Liberal Arts College 4 năm trước khi thi vào trường chuyên ngành.

Điểm khác lạ của sinh viên chọn đại học khai phóng là sau lúc tốt nghiệp, họ có thể bắt đầu chuẩn bị đối mặt với những gian nan kể cả khi chưa có chuyên ngành rõ ràng. Họ có vốn văn hóa, vốn kiến thức để khi rơi vào bất cứ trường hợp nào cũng có khả năng tự tiến bộ. "Tôi cực kỳ thích mô hình đại học khai phóng của Mỹ nhưng mà nếu áp dụng vào đất nước việt nam thì có lẽ chưa phù hợp bởi cần điều kiện kinh tế. mặc dù vậy trước sau gì việt nam cũng phải hình thành lên nhiều ngôi trường này", GS Châu nói.

Ông có ý kiến là phương pháp học tập tác động lớn đến sự tiến bộ. Có lâu năm tìm hiểu ở Pháp và hiện giảng dạy ở Đại học Chicago (Mỹ), ông nhận thấy sinh viên Mỹ có tri thức đầu vào, số giờ học Toán ít hơn đối với sinh viên Pháp, việt nam. tuy nhưng trong 4 năm thì tri thức của họ lại vượt hơn hẳn, một phần do khoảng thời gian tự học nhiều hơn.

Mỗi học kỳ sinh viên Mỹ chỉ học 3 hoặc 4 môn. từ những năm thứ hai, sinh viên có định hướng tìm hiểu sắc nét và thường tìm đến giảng viên giỏi trong khoa để bàn luận. quãng thời gian đàm luận giữa thầy trò chưa nhiều tuy nhiên hữu hiệu khá rõ ràng. Sinh viên thường tự tiến hành tổ chức luận bàn (seminar) và mời giảng viên tham dự.

"Những hoạt động này đều do các bạn ấy tự đề ra chứ ko phải do giảng sư bắt buộc, có lẽ thành thử mà họ tiến bộ nhanh. Vậy mấu chốt là sự chủ động trong nghiên cứu khoa học - công nghệ và học tập", ông tóm lại.

Thực hành tìm hiểu là bước rất cấp thiết trong công đoạn lớn khôn của sinh viên. GS Ngô Bảo Châu nhắn nhủ sinh viên đất nước việt nam, đừng nghĩ nghiên cứu khoa học - công nghệ là điều gì cao xa, đôi khi đơn giản là tìm hiểu vấn đề thông tin cụ thể được nói đến trong một bài báo, tìm được hướng đi mới trong kỹ thuật, kỹ thuật được người khác làm rồi. miễn là làm một cách nghiêm chỉnh, thành thật, đúng phương pháp, có sự chỉ dẫn đầy đủ của giảng viên.

Nhà toán học đặt câu hỏi đến sinh viên "Các bạn có yên ấm lúc học tại ngôi trường này không?" và nhận được câu trả lời của một nữ sinh "Chúng em thấy ấm êm vì có quyền được lên tiếng về cả tiêu cực lẫn tích cực". Song điều mà nữ sinh này ko bằng lòng là muốn trường tạo thời cơ, có hoạt động ngoại khóa lẫn thực thi lớn hơn vì mục tiêu của sinh viên sau lúc ra trường đều là công ăn công việc.

GS Châu cho hay, ông cũng gặp những áp lực trong cuộc sống và đến nay "còn chưa tìm thấy phương pháp để khắc phục". Song điều ông có thể làm là giữ kỷ luật cho bản thân, luôn đúng giờ hẹn, học đúng tiến độ. Sinh viên nếu gặp thất bại vì học không đủ, không hiểu, bị điểm thấp thì cũng ko nên gây sức ép cho bản thân. "Thay vì tự tạo sức ép cho mình thì hãy chấp nhận thất bại và dồn tâm lực để hoàn chỉnh một điều gì đó và luôn duy trì cuộc sống có kỷ luật", ông nói.

Trước cuộc thảo luận, GS Ngô Bảo Châu cùng giám đốc FPT Bùi Quang Ngọc đã có chuyến thăm cơ quan chính tập đoàn, tham quan trung tâm thông tin (Data Center), Làng phần mềm Fville tại Khu k/thuật cao Hòa Lạc, ko gian công tác sáng tạo của gần 1.800 cán bộ người đi làm doanh nghiệp phần mềm FPT Software.

Phương Hòa